Nieszczelna bariera krew-mózg a choroba Alzheimera

23 stycznia 2015, 12:12

Naukowcy z Uniwersytetu Południowej Kalifornii odkryli zjawisko, które może pomóc w wyjaśnieniu etiologii choroby Alzheimera. Zauważyli, że z wiekiem bariera krew-mózg (BKM) zaczyna przeciekać, a wszystko zaczyna się od hipokampa, czyli obszaru kluczowego dla pamięci i uczenia.



ChatGPT jak człowiek. Zauważono u niego... dysonans poznawczy

29 maja 2025, 10:30

Jedną z najważniejszych cech sztucznej inteligencji i to taką, która ma powodować, że będzie ona dla nas niezwykle użyteczna, jest obietnica podejmowania przez nią racjonalnych decyzji. Opartych na faktach i bezstronnej analizie, a nie na emocjach, przesądach czy fałszywych przesłankach. Pojawia się jednak coraz więcej badań pokazujących, że wielkie modele językowe (LLM) mogą działać nieracjonalnie, podobnie jak ludzie. Naukowcy z Wydziałów Psychologii Uniwersytetu Harvarda i Uniwersytetu Nowej Południowej Walii oraz Wydziału Nauk Komputerowych Boston University i firmy Cangrade zauważyli u ChataGPT-4o istnienie... dysonansu poznawczego.


Biodegradowalny elastyczny wyświetlacz z żelatyny z rybich łusek

20 marca 2020, 13:01

Naukowcy z Nanjing Tech University opracowali elastyczny wyświetlacz z żelatyny pozyskiwanej z rybich łusek. W gorącej wodzie (60°C) film żelatynowy rozpuszcza się w ciągu paru sekund, a w glebie ulega całkowitemu rozkładowi w ciągu 24 godzin. Rozwiązanie opisane na łamach ACS Nano jest zarówno tanie, jak i ekologiczne. Dotąd do tego celu wykorzystywano tworzywa sztuczne.


Mysie fibroblasty

Komórki w tkance jak muzycy jazzowi

28 czerwca 2010, 15:12

Nowe technologie pozwalają na niewykonalne dotąd badania nad zachowaniem żywych komórek. Praca naukowców z Centrum Medycznego Uniwersytetu Stanforda rzuca całkowicie nowe światło na współpracę pomiędzy komórkami takiego samego rodzaju i na ich autonomię.


Włoski cmentarz źródłem wskazówek nt. ewolucji przecinkowca cholery

16 lutego 2015, 13:24

Naukowcy mają nadzieję, że wykopaliska cmentarza przy kościele w Badìa Pozzéveri w Toskanii pozwolą zrekonstruować ewolucję przecinkowca cholery (Vibrio cholerae).


U Lucy i jej gatunku występował olbrzymi dymorfizm płciowy w rozmiarach ciała

30 lipca 2025, 09:42

U naszych najwcześniejszych przodków – Australopithecus afarensis (do tego gatunku należy słynna Lucy) i Australopithecus africanus – występowały olbrzymie różnice w rozmiarach ciała między płciami. Zdaniem autora badań, profesora Adama D. Gordona z University at Albany, tak wielkie różnice wskazują, że system społeczny tych gatunków był zdominowany przez silną konkurencję pomiędzy samcami, do doprowadziło do pojawienia się znacznego dymorfizmu płciowego w rozmiarach ciała.


Dzieci w spacerówkach oddychają znacznie bardziej zanieczyszczonym powietrzem niż ich rodzice

9 kwietnia 2020, 05:22

Rodzice używający wózków spacerowych o niskim zawieszeniu, gdzie dziecko umieszczone jest nisko nad chodnikiem, narażają swoje dzieci oddychanie wyjątkowo zanieczyszczonym powietrzem. Do takich wniosków doszli brytyjscy naukowcy z University of Surrey, którzy poinformowali o wynikach swoich badań na łamach pisma Environmental International.


Teraflopsowe telefony komórkowe?

8 lipca 2010, 11:35

Szybko postępujący rozwój elektroniki powoduje, że do naszych domów trafiają urządzenia o coraz większej mocy obliczeniowej. Obecne notebooki mają moc porównywalną z superkomputerami sprzed 15 lat. Jak twierdzi Jack Dongarra z University of Tennessee, w ciągu najbliższych 10 lat telefony komórkowe osiągną moc obliczeniową sięgającą teraflopsa.


US 708 opuści Drogę Mleczną

6 marca 2015, 10:08

Astronomowie zauważyli w naszej galaktyce gwiazdę poruszającą się szybciej niż wszystkie inne. Obiekt US 708 porusza się z prędkością 1200 km/s. To wystarczająco szybko, by opuścić Drogę Mleczną


Zmarła Jane Goodall, uczona, która pokazała nam właściwe miejsce w świecie zwierząt

2 października 2025, 11:59

Czternastego lipca 1960 roku Jane Goodall wysiadła z łodzi u wybrzeży Jeziora Tanganika w Tanzanii, w miejscu, gdzie obecnie znajduje się Park Narodowy Gombe. Tego dnia 26-letnia była kelnerka i sekretarka rozpoczęła niezwykłą podróż, która zrewolucjonizowała naukę, nasze rozumienie zwierząt i własnego miejsca w świecie przyrody.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk